Spontaniczne sianie i sadzenie warzyw ma w sobie coś z radosnej zabawy. Jeśli jednak zależy Ci na efektywności i jak największych zbiorach, postaw na staranne planowanie. W ten sposób Twoje ulubione warzywa znajdą się w… swoich ulubionych miejscach! A Ty oszczędzisz czas i optymalnie wykorzystasz przestrzeń w ogrodzie warzywnym.
Spis Treści
Dobry plan = udane zbiory. Co zyskasz dzięki planowaniu?
Przyjmijmy, że masz przed domem 50 metrów kwadratowych wolnej przestrzeni. Czy to wystarczy na ogród warzywny? Nie da się ukryć – to niewiele, zwłaszcza gdy oczekujesz czegoś więcej niż kilka pomidorów i ogórków na kanapki czy ziemniaków i marchewek do obiadu. W takim przypadku zdecydowanie potrzebujesz dobrego planu ogrodu warzywnego!
Racjonalne planowanie pomoże Ci:
- optymalnie wykorzystać dostępną przestrzeń
- oszczędzić czas – raz przygotowany plan możesz wykorzystywać co roku – pamiętaj jedynie, by wprowadzać płodozmian
- zapewnić sobie większy spokój – wiosną nie musisz gorączkowo zastanawiać się, czy nowe sadzonki pomidorów zmieszczą się w warzywniku lub czy dość trudne w uprawie kalafiory mają szansę u Ciebie urosnąć – sprawdzisz to na etapie przygotowywania planu
- zwiększyć plony – wykorzystasz wiedzę o ulubionych stanowiskach poszczególnych warzyw
- uniknąć marnowania – dzięki planowaniu nie zaskoczy Cię sytuacja, gdy posadzone w niewłaściwym miejscu rośliny usychają, więdną lub gniją
- zadbać o estetykę – tak, ogród warzywny też może być piękny – planując układ roślin, możesz uwzględniać ich kolory czy kształty liści.
Fot. Jakub Zerdzicki / Pexels
Planowanie z kartką w ręku. Od czego zacząć?
Lubisz ogórki, paprykę i pomidory, za to nie przepadasz za cukinią i fasolką szparagową? Na początek koniecznie stwórz listę nasion i sadzonek roślin, które chcesz mieć w swoim ogrodzie. Dobrym pomysłem jest przygotowanie takiej listy w formie małych karteczek, które umieścisz na papierowym planie.
Weź kartkę, najlepiej w kratkę i narysuj na niej kwadrat, prostokąt lub inny kształt, odpowiadający kształtowi Twojego ogródka warzywnego. Zaznacz na planie północ i południe, a także miejsca zacienione i najbardziej nasłonecznione. Nie wiesz, jak to zrobić? Najlepiej obserwuj ogród przez kilka dni i nanoś stopniowo informacje na kartkę. Uwzględnij też miejsce na ścieżki (ok. 50 cm szerokości).
Karteczki z nazwami układaj na planie zgodnie z preferencjami poszczególnych roślin. Jak to robić? Poniżej znajdziesz najważniejsze wskazówki dotyczące uprawy popularnych gatunków warzyw!
Które warzywa lubią słońce, a które wolą rosnąć w cieniu?
Mówiąc o stanowisku słonecznym, mamy na myśli miejsca z dostępem do światła słonecznego przez 6-8 godzin dziennie (w sezonie wiosenno-letnim). Są warzywa, które wprost uwielbiają takie kąpiele słoneczne! W takim miejscu możesz posiać lub posadzić:
- paprykę,
- pomidory,
- ogórki,
- cukinie,
- bakłażany,
- fasolę,
- groch,
- cebulę,
- pory,
- dynie.
Wszystkie warzywa potrzebują słońca, ale niektórym szkodzi jego nadmiar. W miejscu, które jest nasłonecznione przez maksymalnie 3 godziny w ciągu dnia, możesz posadzić warzywa liściaste i korzeniowe:
- marchew,
- pietruszkę,
- buraki,
- rzodkiewkę,
- kapustę,
- różne odmiany sałat,
- jarmuż,
- szpinak,
- koper.
W Twoim ogrodzie warzywnym jest dużo słońca, za to brakuje cienia? Spróbuj tej sztuczki: posadź wysokie rośliny (np. pomidory) od południa. Ich cień zapewni odpowiednie warunki do wzrostu sałacie czy szpinakowi.
Fot. Tahir Xəlfə / Pexels
Zasada dobrego sąsiedztwa – które warzywa warto siać i sadzić obok siebie?
Przykład z sałatą i pomidorami to realizacja „zasady dobrego sąsiedztwa” w praktyce. Ma ona znacznie więcej zastosowań w Twoim ogródku. Warto siać i sadzić obok siebie:
- marchew i cebulę – te rośliny chronią się nawzajem przed szkodnikami
- pomidory i bazylię – zioła poprawiają smak pomidorów (warto dodać do tej pary kwiaty – aksamitki, odstraszające szkodniki)
- ogórki, koper i fasolę – koper wzbogaca smak ogórków, fasola zwiększa ilość azotu w glebie
- groch lub fasolę, kukurydzę i dynię – kukurydza daje podporę dla pnących roślin, duże liście dyni chronią glebę przed wysychaniem
- kapustę i seler naciowy – w ten sposób możesz odstraszyć bielinka kapustnika.
Przykładowy plan ogródka warzywnego
Gdy wiesz już: co, gdzie i w jakim towarzystwie, możesz wreszcie wykonać gotowy plan ogrodu warzywnego. Aby było Ci łatwiej, podamy Ci praktyczny przykład.
Ogród ma 50 metrów kwadratowych i prostokątny kształt. Taki warzywnik można łatwo podzielić na 4 strefy. To ważne, bo dzięki temu łatwiej będzie Ci zastosować płodozmian – zamieniać miejscami strefę 1 i 2 oraz 3 i 4.
Przykładowy rozkład warzyw w ogrodzie może wyglądać tak:
Strefa 1, od północy:
Umieść tu wysokie rośliny, chroniące od słońca warzywa cieniolubne. To dobre miejsce dla pomidorów, papryk i fasoli pnącej.
Strefa 2, od północy (obok strefy 1):
Umieść tu ogórki rosnące na podporach, a w kolejnych rzędach kapustę, seler naciowy, jarmuż. To rośliny lubiące lekki półcień.
Strefa 3, środkowa:
To dobre miejsce na rośliny średniej wysokości: marchew, cebulę, buraki, pietruszkę.
Strefa 4, południowa:
W tym miejscu, z największą ilością słońca, możesz posadzić niskie rośliny: cukinie, dynie, płożące się po ziemi ogórki w towarzystwie kopru.
Pamiętaj: planowanie to tylko… planowanie – pierwszy, ale zdecydowanie nie ostatni krok na drodze do bogatych plonów. Aby osiągnąć sukces, musisz zasilać glebę kompostem lub nawozem ogrodniczym, usuwać chwasty, pamiętać o podlewaniu. Pracy na pewno nie zabraknie – dzięki planowi ogrodu warzywnego możesz jednak liczyć, że będzie jej nieco mniej!
