Ogród na balkonie – kompletny poradnik tworzenia zielonej przestrzeni na balkonie

Warzywa prosto z krzaczka i świeże zioła na sałatkę rano, popołudniowa kawa wśród bajecznych kwiatowych kolorów i aromatów – do tego wszystkiego nie potrzebujesz ogródka przed domem. Wystarczy Ci niewielki ogród na balkonie: zaprojektowany i urządzony w przemyślany sposób, optymalnie wykorzystujący dostępną przestrzeń. To może być najprzyjemniejsza i najpiękniejsza część Twojego mieszkania – stwórz ją razem z nami!

Nasłonecznienie, cień, strony świata – to one decydują o wyglądzie balkonu

Begonia na słonecznym balkonie uschnie po kilku dniach, pomidorom po północnej stronie będzie brakować światła. To właśnie usytuowanie balkonu względem stron świata ma największy wpływ na to, co możesz uprawiać.

Jak urządzić ogród na balkonie północnym lub północno-wschodnim, gdzie słońce jest dostępne tylko rano? W takim miejscu możesz uprawiać:

kwiaty: fuksję, begonie, niecierpki, bratki (wiosną lub jesienią), lobelie, niezapominajki, funkię;
warzywa: sałatę, rukolę, szpinak, jarmuż, rzodkiewkę;
zioła: miętę, melisę, szczypiorek, lubczyk, pietruszkę a natkę.

Na balkonie południowym, o dużym nasłonecznieniu, możesz uprawiać:

kwiaty: surfinie, pelargonie, werbenę, stokrotki afrykańskie, lawendę, goździki, szałwię ozdobną, petunie, groszek ozdobny, aksamitki;
warzywa: pomidory, paprykę, cukinię, fasolkę szparagową, mniejsze odmiany ogórków;
zioła: bazylię, tymianek, oregano, rozmaryn, szałwię, estragon, melisę.

Pamiętaj, że przy intensywnym słońcu trzeba dbać o częste podlewanie. Najlepiej robić to wcześnie rano lub wieczorem, nigdy przy pełnym słońcu!

Na balkonach zachodnich i południowo-zachodnich nie jest zbyt sucho i gorąco, a jednocześnie uprawy otrzymują wystarczającą ilość światła. W takim miejscu możesz uprawiać:

kwiaty: pelargonie, petunie, nagietki, aksamitki, cynie, dalie, lobelię;
warzywa: pomidory, paprykę, cukinię, rzodkiewkę, fasolkę szparagową, warzywa liściaste (pamiętaj, by zapewnić im cień!);
zioła: bazylię, tymianek, oregano, koper, szczypiorek, kolendrę.

Jak urządzić warzywnik na balkonie? Gatunki roślin, miejsce uprawy, pielęgnacja

Większość warzyw, które uprawia się w przydomowych ogródkach, nadaje się również do ogrodu na balkonie. Ważne jest tylko, by zapewnić im odpowiednią przestrzeń do wzrostu.

W czym siać i sadzić? Łatwo dostępne plastikowe skrzynki balkonowe nie są najlepszym wyborem. Dla wielu gatunków warzyw i ziół są zbyt płytkie, a dodatkowo plastik powoduje przegrzewanie się ziemi i korzeni roślin. Zamiast skrzynek z tworzyw sztucznych warto wybrać pojemniki z ceramiki, terakoty, impregnowanego drewna. Twoje rośliny balkonowe odwdzięczą Ci się, jeśli posadzisz je w odpowiednich warunkach:

w skrzynkach i pojemnikach (także wiszących) o głębokości 15-20 cm możesz posadzić sałatę, rzodkiewkę, zioła;
duże doniczki o głębokości 20-30 cm będą odpowiednie dla mniejszych odmian pomidorów, ogórków, papryki, niektórych ziół;
w drewnianych skrzyniach (podwyższonych grządkach) możesz posadzić pomidory, paprykę, warzywa korzeniowe.

Pamiętaj, by zapewnić możliwość odpływu wody, a także drenaż (z keramzytu, potłuczonych ceramicznych doniczek lub żwiru). Do uprawy warzyw możesz wykorzystać gotowe mieszanki ziemi, kompostu i nawozów ze sklepu ogrodniczego – będą dobre na początek. Najlepiej nawozić warzywa naturalnym biohumusem.

Ogród na balkonie: co kiedy sadzić i siać?

Oto przykładowy kalendarz upraw, który możesz wykorzystać na swoim balkonie:

W marcu i kwietniu zacznij wysiewać w domu nasiona roślin ciepłolubnych (pomidorów, papryk). Na balkonie możesz już siać z nasion sałatę, szpinak i inne warzywa liściaste, rzodkiewkę, bazylię, oregano i inne zioła.
W maju, po umownej dacie 15.05 (tzw. zimnych ogrodnikach i zimnej Zośce) możesz przenieść do dużych pojemników warzywa wysiane w domu. Z nasion warto wysiać fasolkę szparagową i ogórki. W maju możesz również zacząć uprawę większości ziół z sadzonek.
Czerwiec i lipiec to czas na dosiewanie sałaty, rukoli, kopru, rzodkiewki, a także na pielęgnację i… pierwsze zbiory. Warzywa (przede wszystkim pomidory, cukinia, papryka) wymagają częstego podlewania i nawożenia. Zioła – przycinania, by nie kwitły. Wczesnym latem możesz zbierać warzywa liściaste, bazylię, miętę.

Ogród kwiatowy – jakie rośliny lubią balkonowe warunki?

Kwiaty balkonowe najlepiej prezentują się w różnorodnych kompozycjach. Taki ogród na balkonie przyciąga wzrok przez większość roku, jest kolorowy i pachnący. Jeśli nie masz doświadczenia w łączeniu ze sobą różnych gatunków roślin, skorzystaj z gotowych propozycji.

Na balkon o dużym nasłonecznieniu:

klasycznie: czerwone pelargonie, białe werbeny, zielona komarnica i żółty uczep (bidens) – idealne do wiszących skrzynek i donic;
śródziemnomorsko: lawenda, szałwia ozdobna, lobularia (smagliczka) o białych kwiatach. Wiele z tych roślin to jednocześnie naturalne rośliny odstraszające komary – dodatkowy bonus dla komfortowych wieczorów na balkonie.

Na balkon o umiarkowanym nasłonecznieniu:

romantycznie i pastelowo: różowa i biała fuksja, jasne niecierpki, begonie;
kolorowo: niebieska lobelia, fioletowa bakopa, wielobarwne bratki.

Na cienisty balkon:

barwne kontrasty: czerwone i pomarańczowe begonie, funkia, bluszcz;
na leśnym kobiercu: paprocie, niezapominajki, fuksje.

Mało przestrzeni? A może ogród wertykalny?

Nawet jeśli masz niewielki balkon, nie musisz rezygnować z zieleni. Twój ogród może rozrastać się nie wszerz i w dół, ale w pionie. Jak urządzić ogród wertykalny na balkonie?

Stwórz konstrukcję: możesz wykorzystać do tego gotowe regały, stojaki modułowe z miejscami na doniczki, kratki i donice zawieszone na hakach. Dobrze sprawdzają się także rozwiązania DIY: palety lub skrzynki zawieszone na ścianie czy kieszenie z materiału. Więcej kreatywnych pomysłów DIY dom ogród znajdziesz w naszym obszernym przewodniku.
Wybierz rośliny: do ogrodu wertykalnego dobrze nadaje się większość ziół, mniejsze odmiany sałat, ogórków, pomidorów, a także kwiaty: nagietki, lobelia, aksamitki, begonie, fuksje, zwisające surfinie i pelargonie.
Zaplanuj rozmieszczenie: na górze najlepiej umieścić ciepłolubne zioła: bazylię, oregano, tymianek, możesz tam także uprawiać pelargonie. Pośrodku możesz uprawiać sałatę i inne warzywa liściaste, a także aksamitki czy surfinie. Na dole umieść gatunki wymagające większej wilgotności: bluszcz, lobelie, fuksje.

Pamiętaj, że uprawę ogrodu na balkonie możesz zacząć niemal o każdej porze roku. Jeśli szukasz dodatkowych opcji na rośliny do wnętrz, sprawdź nasze kwiaty doniczkowe łatwe w uprawie. Nie czekaj – odpoczynek wśród balkonowej zieleni to prawdziwa przyjemność!